KhoiSac.comKhởi Sắc
Mô hình ở Đông Nam Bộ

Mô hình du lịch vườn trái cây cuối tuần ở Đông Nam Bộ: làm từ khu vườn có sẵn

Biến vườn trái cây đang cho thu thành điểm đón khách cuối tuần: cần sửa gì, thu từ đâu, phép tính giả định khi đông và khi vắng khách, pháp lý cần hỏi.

Family visitors walking along a shaded path in a rambutan orchard near Long Khanh, a child reaching for red fruit, the host carrying a bamboo basket, all seen from behind, warm afternoon light

Mô hình du lịch vườn trái cây cuối tuần là mở một vườn đang canh tác cho khách thành phố vào tham quan, hái và ăn trái tại chỗ, có thể thêm bữa trưa, bán trái mang về, chủ yếu vào thứ bảy, chủ nhật trong mùa trái chín. Ở Đông Nam Bộ, kiểu làm này hợp với các vườn chôm chôm, măng cụt, sầu riêng, bòn bon ở vùng Long Khánh, vùng Lái Thiêu và vùng Bình Dương cũ, những nơi cách trung tâm TP.HCM từ một đến hai giờ đi xe.

Đây không phải là xây một khu du lịch, mà là thêm một nguồn thu từ khu vườn sẵn có. Bài này nói về những gì phải sửa trong vườn, những khoản thu có thể có, một phép tính giả định cho thấy chênh lệch rất lớn giữa cuối tuần đông và cuối tuần vắng, và những điểm pháp lý dễ vướng khi dựng công trình phục vụ khách trên đất nông nghiệp.

Vì sao vùng ven TP.HCM có khách cho du lịch vườn

Nhu cầu đến từ chính thành phố. Hàng triệu gia đình sống trong căn hộ, trẻ em ít khi thấy cây trái thật, người lớn muốn một chuyến đi trong ngày không quá xa, không quá tốn kém. Một khu vườn có bóng mát, có trái chín trên cây, có chỗ ngồi nghỉ và một bữa cơm quê là thứ nhiều gia đình sẵn sàng bỏ một ngày cuối tuần để đến. Các nhóm bạn, công ty nhỏ, lớp học cũng tìm những điểm như vậy cho buổi dã ngoại.

Đông Nam Bộ có lợi thế là khoảng cách. Vùng vườn ở Đồng Nai và vùng Bình Dương cũ nằm trong tầm một chuyến đi trong ngày, đường sá thuận lợi hơn trước. Mùa trái chín của vùng thường rơi vào khoảng giữa năm, trùng dịp nghỉ hè của học sinh, đúng lúc gia đình tìm chỗ đi chơi. Nhưng lợi thế đó cũng có nghĩa là có nhiều vườn cùng làm. Khách có nhiều lựa chọn, nên vườn nào sạch sẽ, an toàn, chủ vườn kể được chuyện về cây, giữ giá minh bạch thì được khách quay lại và giới thiệu thêm. Vườn nào chỉ mở cổng thu tiền mà nhà vệ sinh bẩn, trái chua, giá mập mờ thì vắng dần sau mùa đầu.

Vườn cần sửa gì trước khi đón khách

Khách thành phố không cần một khu du lịch hoành tráng, nhưng có những thứ không thể thiếu. Danh sách tối thiểu:

  • Nhà vệ sinh sạch: đây là yếu tố khách nhắc tới nhiều nhất khi đánh giá một điểm đi chơi, nhất là gia đình có trẻ nhỏ và người lớn tuổi.
  • Lối đi an toàn trong vườn: phẳng, không trơn, không có hố, mương sâu không rào chắn; cắt cành thấp ngang tầm mắt.
  • Chỗ ngồi nghỉ có mái che: mùa trái chín cũng là mùa mưa, cần chỗ trú mưa, chỗ ăn uống.
  • Bãi đậu xe: xe máy, ô tô của khách không để chắn đường làng, tránh mâu thuẫn với hàng xóm.
  • Ngưng phun thuốc trước mùa đón khách: lập lịch phun và tôn trọng thời gian cách ly để trái khách hái ăn tại chỗ là an toàn; không cho khách vào khu vừa phun.
  • Khu chứa rác và nước rửa tay: khách ăn trái tạo nhiều vỏ, hạt; cần thùng rác, chỗ rửa tay rõ ràng.
  • Phương án sơ cứu: túi sơ cứu, số liên lạc cơ sở y tế gần nhất, người phụ trách khi có khách bị ong đốt, trượt ngã, trẻ đi lạc.

Nhiều chủ vườn chỉ sửa đủ những điểm này trong mùa đầu, chưa đầu tư thêm. Cách làm này hợp lý: chưa biết khách đến bao nhiêu thì chưa nên xây nhiều.

Phép tính giả định một mùa trái 12 tuần

Mọi con số dưới đây là ví dụ giả định để tập tính, không phải giá thị trường. Số khách là biến khó đoán nhất, nên bảng tính hai kịch bản: trung bình 40 khách mỗi ngày cuối tuần và 15 khách mỗi ngày cuối tuần, trong 12 tuần, mỗi tuần hai ngày.

KhoảnKịch bản 40 khách mỗi ngàyKịch bản 15 khách mỗi ngày
Tổng lượt khách960 lượt360 lượt
Vé vào vườn, ăn trái tại chỗ, giả định 100 nghìn đồng96 triệu đồng36 triệu đồng
Lãi gộp bữa trưa: một nửa số khách ăn, 120 nghìn đồng một suất, lãi gộp 40%khoảng 23,04 triệu đồngkhoảng 8,64 triệu đồng
Phần giá cao hơn bán sỉ khi bán trái mang về: 30% khách mua 2 kg, hơn 15 nghìn đồng mỗi kgkhoảng 8,64 triệu đồngkhoảng 3,24 triệu đồng
Trừ giá trị trái khách ăn tại chỗ: 0,7 kg mỗi khách, tính 25 nghìn đồng mỗi kg16,8 triệu đồng6,3 triệu đồng
Trừ khấu hao đầu tư ban đầu 120 triệu đồng trong 5 năm24 triệu đồng24 triệu đồng
Trừ công thuê phục vụ2 người, 24 ngày, 300 nghìn đồng: 14,4 triệu đồng1 người: 7,2 triệu đồng
Trừ điện nước, rác, vật tư6 triệu đồng6 triệu đồng
Còn lại cho chủ vườn trong mùakhoảng 66,5 triệu đồngkhoảng 4,4 triệu đồng

Hai kịch bản chỉ khác số khách mà kết quả chênh khoảng mười lăm lần. Kịch bản 15 khách gần như chỉ hoà vốn, chưa trả được công của chính gia đình chủ vườn. Bài học là đừng xây thêm nhà nghỉ, hồ bơi, khu vui chơi trước khi biết vườn mình thật sự đón được bao nhiêu khách mỗi cuối tuần.

Từng bước bắt đầu từ mùa đầu tiên

Cách đi an toàn là thử nhỏ một mùa, đo số khách thật, rồi mới đầu tư thêm:

  1. Chọn một phần vườn đẹp nhất, gần nhà, gần đường vào để đón khách; phần còn lại vẫn canh tác và bán trái như cũ.
  2. Sửa những điểm tối thiểu ở trên, giới hạn số khách mỗi ngày để gia đình phục vụ chu đáo.
  3. Mời người quen, đồng nghiệp cũ ở thành phố đến thử, xin họ góp ý thật về giá, đường đi, nhà vệ sinh, bữa ăn.
  4. Niêm yết giá rõ ràng, nói trước những gì có trong giá vé, những gì tính thêm, để không ai cảm thấy bị "chặt chém".
  5. Ghi lại số khách mỗi ngày, doanh thu từng khoản, chi phí, những phàn nàn của khách.
  6. Cuối mùa, ngồi lại tính: số khách thật bao nhiêu, khoản nào lãi, khoản nào lỗ, khách quay lại bao nhiêu, rồi mới quyết định có mở rộng hay không.

Nhiều vườn phát hiện sau mùa đầu rằng khoản lãi nhất không phải vé vào vườn mà là bán trái mang về và nhận đặt trái giao tận nhà cho khách đã từng đến. Đó là một lý do để luôn xin cách liên lạc của khách, với sự đồng ý của họ.

Bữa trưa, trái mang về và việc giữ chân khách

Vé vào vườn là khoản dễ thấy nhất, nhưng thứ làm khách nhớ và quay lại thường là những gì đi kèm. Một bữa trưa đơn giản nấu từ nguyên liệu quanh vườn, như gà thả vườn, rau trong vườn, canh chua, cá đồng, được dọn dưới tán cây, có giá trị với khách thành phố hơn nhiều so với một thực đơn dài kiểu nhà hàng. Nhà bếp gia đình làm được mười, hai mươi suất một bữa nếu khách đặt trước; nhận khách vãng lai không báo trước dễ làm bếp quá tải, món ăn kém đi và khách phàn nàn.

Trái mang về là khoản thứ hai. Khách vừa ăn ngon tại vườn thường muốn mua về biếu người thân; trái được chọn, cân đúng, đóng thùng gọn, ghi rõ ngày hái thì khách sẵn sàng trả giá cao hơn ngoài chợ. Sau chuyến đi, nhiều khách tiếp tục đặt trái giao tận nhà trong cả mùa. Muốn vậy, chủ vườn cần giữ chất lượng đều: không trộn trái non, trái dập vào thùng, không cân thiếu. Chỉ một lần khách mở thùng thấy trái hỏng là mất người khách đó, và mất luôn những người mà họ có thể giới thiệu.

Những điểm pháp lý cần hỏi trước khi xây thêm

Khi chỉ mở vườn cho khách vào hái trái, việc khá đơn giản. Rắc rối thường đến khi chủ vườn bắt đầu xây công trình: nhà ăn, nhà nghỉ, chòi, hồ bơi, bãi đậu xe đổ bê tông trên đất trồng cây lâu năm. Đất nông nghiệp có mục đích sử dụng riêng, xây công trình kiên cố trên đó có thể cần thủ tục chuyển mục đích hoặc giấy phép theo quy định đất đai và xây dựng hiện hành. Xây trước, hỏi sau là cách nhanh nhất để bị xử phạt hoặc buộc tháo dỡ.

Ngoài đất đai, còn có những yêu cầu khác: kinh doanh ăn uống phải đáp ứng điều kiện an toàn thực phẩm; nhận khách ngủ lại qua đêm là hoạt động lưu trú có điều kiện riêng và phải khai báo tạm trú cho khách; hoạt động kinh doanh thường xuyên có thể cần đăng ký hộ kinh doanh và thực hiện nghĩa vụ thuế. Quy định ở mỗi địa phương và mỗi thời điểm có khác nhau. Trước khi xây hay mở thêm dịch vụ, nên hỏi luật sư trên AI Cố Vấn và hỏi cán bộ địa chính, cán bộ văn hoá – du lịch của xã, phường nơi có vườn để biết rõ mình cần làm những thủ tục gì.

Rủi ro thường gặp và ai hợp với mô hình này

Thời tiết quyết định doanh thu. Một cuối tuần mưa to là gần như không có khách. Mùa trái chín trùng mùa mưa nên luôn phải tính kịch bản nhiều cuối tuần vắng.

Khách làm hư cây, trái. Bẻ cành, hái trái non, giẫm lên rễ. Cần người hướng dẫn đi kèm, quy định rõ khu được hái và khu không được vào.

Mâu thuẫn với hàng xóm. Xe đậu chắn đường, tiếng ồn, rác vứt ra ngoài. Nói chuyện trước với hàng xóm, có bãi xe riêng, dọn rác ngay trong ngày.

Tai nạn trong vườn. Trượt ngã, ong đốt, trẻ em rơi xuống mương. Rào chắn chỗ nguy hiểm, có người trông, cân nhắc bảo hiểm cho khách.

Ai hợp. Gia đình đã có vườn đang cho trái, có người thích tiếp khách, kể chuyện, nấu ăn, chịu được việc cuối tuần nào cũng bận. Vườn cách thành phố không quá xa, đường vào thuận tiện.

Ai không hợp. Người định mua đất mới, xây khu nghỉ dưỡng rồi mới trồng vườn để làm du lịch; người không thích có người lạ trong nhà mỗi cuối tuần; vườn nằm sâu, đường vào khó khăn mùa mưa.

Câu hỏi thường gặp

Vườn nhỏ dưới một hecta có làm du lịch được không?

Được, nếu giới hạn số khách và làm theo kiểu đón nhóm nhỏ đặt trước. Vườn nhỏ khó đón đoàn đông nhưng lại hợp với gia đình muốn yên tĩnh. Quan trọng là chất lượng trái, sự sạch sẽ và cách tiếp khách, không phải diện tích.

Có nên tính giá vé theo kiểu ăn trái thoải mái không?

Nhiều vườn làm vậy vì dễ hiểu với khách, nhưng cần quy định rõ ăn tại chỗ, không mang về, và có người hướng dẫn để tránh hái phá. Nếu khách ăn nhiều hơn dự tính, hãy tính lại giá vé ở mùa sau dựa trên số liệu thật đã ghi.

Ngoài mùa trái thì vườn làm gì để có khách?

Một số vườn đón khách học làm vườn, xem cây ra hoa, cắm trại, tổ chức buổi trải nghiệm cho học sinh. Tuy nhiên, khách ngoài mùa trái thường ít hơn nhiều; nên coi mùa trái là mùa chính và không kỳ vọng doanh thu đều quanh năm.

Có cần mua bảo hiểm cho khách không?

Không phải lúc nào cũng bắt buộc, nhưng nên cân nhắc khi đón khách thường xuyên, đặc biệt là trẻ em và đoàn đông. Khi có tai nạn, trách nhiệm của chủ vườn có thể phát sinh. Hãy hỏi luật sư trên AI Cố Vấn về trách nhiệm của mình và hỏi đơn vị bảo hiểm về các gói phù hợp.

Làm sao để khách thành phố biết đến vườn?

Lời giới thiệu của khách cũ thường hiệu quả nhất. Ngoài ra, có thể đăng hình ảnh thật của vườn, lịch trái chín, giá rõ ràng trên mạng xã hội, nhận đặt chỗ trước. Đừng dùng hình ảnh vườn khác hoặc quảng cáo quá sự thật, khách đến thất vọng sẽ đánh giá xấu.

Có nên cho khách ở lại qua đêm ngay từ đầu không?

Không nên. Lưu trú qua đêm đòi hỏi điều kiện về phòng ở, an toàn, vệ sinh và thủ tục khai báo riêng, chi phí đầu tư lớn hơn nhiều. Hãy làm tốt mô hình đi về trong ngày trước, khi đã có khách ổn định và tìm hiểu đủ thủ tục mới tính tới lưu trú.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138